Waarheid

Vorige maand interviewde ik meerdere mensen voor mijn boek over Keetie Hage. Sommige mensen sprak ik al vaker, andere voor het eerst. ’s Avonds, toen ik na een dag interviewen terug was in mijn hotel, maakte ik aantekeningen over wat me was opgevallen. Dit is wat ik opschreef:

Hoe meer ik weet, hoe diffuser het wordt. Iedereen heeft zijn eigen waarheid, en wat is dan dé waarheid? Bestaat er wel zoiets als dé waarheid? En hoe belangrijk is die waarheid eigenlijk? Hebben mensen niet ook recht op geheimen? En moet je ook niet bewondering of op z’n minst respect hebben voor de degenen die hun geheimen liever geheimhouden, die die geheimen beschermen als waren het de goudstaven in de kluizen van Fort Knox?

Iedereen heeft ingestemd met het project. Geen hallelujaverhaal, ik heb het van tevoren gezegd, hallelujaverhalen zijn niet interessant. Maar al die mensen met hun eigen karakters, hun eigen belangen, hun eigen verhalen. Verhalen die waar zijn of een beetje waar of zelfs helemaal niet waar. De mens is er nu eenmaal goed in zijn eigen waarheid te maken, vaak vanuit de onbewuste behoefte aan zelfbescherming.

Interviews in kranten en tijdschriften – ik heb alles gelezen. Maar zijn die verhalen wel waar? Ja, natuurlijk, zullen de journalisten zeggen. Nou, als het niet smeuïg of spannend genoeg was, gaven ze er net zo makkelijk hun eigen draai aan, zeggen de geïnterviewden nu. 

Ik bevraag de zaken waar zij al een leven lang in geloven. Hoe wreed is dat eigenlijk? Hebben zij zich dat gerealiseerd toen ze ja zeiden tegen dit project? En wie ben ik om al die vragen te stellen?